İş yerinde sağlık yönetimi (BGM)

Bir şirketin iş yerinde sağlık yönetimi, ideal olarak çalışanlarının sağlığı üzerinde etkisi olabilecek tüm alanları kapsar. Bütünsel hedef, tüm çalışanlar için ve dolayısıyla bir bütün olarak şirket kapsamında sağlığı, performansı ve başarıyı korumak ve teşvik etmektir. Bu amaçla, çeşitli sistematik, hedef odaklı ve sürekli önlemler planlanır, yönetilir ve izlenir.

İş yerinde sağlık yönetimi üç yasal temele dayanır: İş yerinde iş ve sağlık güvenliği, iş yerinde entegrasyon yönetimi ve iş yerinde sağlık teşviki.

İş yerinde sağlık yönetimi, şirketin ve gerekirse her işletmenin koşullarına uyarlanmalıdır. Özellikle stratejik olarak kullanıldığında etkili olduğu için yönetim görevlerinden biri olmalıdır. Çalışanların sürece dahil edilmesi de önemlidir.

Çalışanlarının sağlığına yatırım yapan şirketler sadece sosyal sorumluluk gerekliliklerini yerine getirmekle kalmaz. İş yerinde sağlık yönetimi, aynı zamanda ekonomik başarı için kurumsal bir zorunluluk haline gelmiştir.

İş yerinde sağlık yönetimi, aşağıdaki başlıca avantajları sağlar:

• Çalışanların sağlıklı ve üretken olması
• Hastalık izinlerinde ve üretim kaybında azalma
• Daha iyi çalışma ortamı, daha fazla katılım ve daha fazla motivasyon
• Verimlilik ve kalite artışı
• Çalışanların iş yerine bağlılığını güçlendirir
• İşverenin çekiciliğini arttırır
• Olası vergi avantajları getirebilir
• Boş zamanlar da dahil olmak üzere, çalışanlara daha iyi yaşam kalitesi sunar

Özellikle iş güvenliği önlemleri ve ayrıca sağlık teşviki ve sağlığı koruma önlemleri, iş kazalarının ve meslek hastalıklarının önlenmesine yardımcı olur. İş yerinde entegrasyon yönetimi, çalışanların uzun süreli hastalıklardan sonra ve sağlık bozuklukları durumunda işe dönmelerine yardımcı olur.

Ancak iş yerinde sağlık yönetimi, sürdürülebilir, operasyonel süreçlere ve çalışanların ihtiyaçlarına yönelik ve aktif olarak yönetilmesi halinde daha da etkili olur. Yöneticilerin desteği ve onayı da bu faydaların gerçekleşmesi için önemli bir ön koşuldur.

İş ve sağlık güvenliği ve iş yerinde entegrasyon yönetimi, işverenler için kanunen zorunludur. İş yerinde sağlık teşviki önlemleri isteğe bağlıdır, ancak sağlık yönetimi için de büyük önem taşır. Üç temel unsur arasında sıkı bir bağlantı kurulduğunda iş yerinde sağlık yönetiminde çoğu zaman en yüksek başarı oranı elde edilir.

İş yerinde iş ve sağlık güvenliği

Her işveren, iş ve sağlık güvenliği ile ilgili yasal düzenlemelere uyulmasını sağlamalıdır. Bunun temel yasal dayanağı, İş Güvenliği Kanunudur (ArbSchG). Bu kanun, öncelikle genel koruma hedeflerini düzenlemektedir. Örneğin kanunda "İş, yaşam ve sağlığa yönelik tehlikelerden mümkün olduğunca kaçınılacak ve kalan tehlikeler mümkün olduğunca düşük tutulacak şekilde tasarlanmalıdır (…)" hükmü yer almaktadır.

İş yerinde iş güvenliğinin uygulanmasında, en önemli nokta, risk değerlendirmesidir. Bu amaçla genellikle bir iş güvenliği uzmanı ve bir iş yeri hekimi şirketteki sağlık risklerini belirler ve uygun koruyucu önlemler için tavsiyelerde bulunur. Bu bağlamda, teknik ve yapısal tehlikelerin yanı sıra, çalışanlara yönelik zihinsel tehlikeler de dikkate alınır.

Özellikle aşağıdaki faktörler değerlendirilmelidir:

• Çalışma ortamı ile ilgili: Örneğin aydınlatma, kaçış yolları ve yangından korunma
• İş yeri, meslek veya faaliyet ile ilgili: Örneğin iş süreçleri, çalışma malzemeleri ve iş ekipmanı
• Belirli kişiler veya kişi grupları: Örneğin korunmaya muhtaç çalışanlar veya yüksek düzeyde strese maruz kalan çalışanlar

İş sağlığı ve güvenliği, teknik iş güvenliği ile ilgili konuları da içerir - örneğin, çalışanların yüksek ses, radyasyon veya toksik maddelere maruz kalması durumunda.

İş yerinde entegrasyon yönetimi

İş yerinde entegrasyon yönetimi, şirketin büyüklüğünden bağımsız olarak, işverenler için kanuni bir gerekliliktir. Bu, uzun süre hasta olan çalışanların kademeli olarak işe dönmelerini sağlayan önlemleri içerir. İşverenler kanunen 12 aylık bir süre içinde 42 günden fazla çalışamayacak durumda olan çalışanlara İş yerinde entegrasyon yönetimi sunmak zorundadır.

Burada, iş göremezliğin daha uzun süre devam edip etmediği veya birbirini takip eden kısa süreli çok sayıda hastalığın olup olmadığı önemli değildir. Katılım, çalışan için isteğe bağlıdır.

İş yerinde sağlık teşviki

İş yerinde sağlık teşviki, iş yerinde sağlık yönetiminde özel bir yer alır. İşverenlere, iş yerinde sağlığın daha iyi korunmasına yönelik imkanları ve önlemleri genişletme ve bunları çalışanların ihtiyaçlarına uyarlama fırsatı sağlar. Kapsamı oldukça geniştir: Çalışanların hareket etmesini teşvik eden faaliyetler, beslenme sorunlarına destek, bağımlılıkları önlemeye yardımcı olma, çalışma gruplarının yönetimi veya şirket içi halkla ilişkiler çalışmaları bunun birer parçasıdır.

İş yerinde sağlık teşviki, işveren tarafından sağlanan isteğe bağlı bir hizmettir. Günümüzde çoğunlukla büyük şirketlerde uygulanmaktadır. Bununla birlikte, bu şirketlerde kararlar genellikle daha az bürokratik olarak alınabildiğinden, özellikle küçük ve orta ölçekli şirketler iş yerinde sağlık teşvikinin faydalarından genellikle daha hızlı yarar sağlayabilir. Ayrıca, çalışanlarla doğrudan iletişim, en baştan doğru önlemlerin alınmasına yardımcı olur. Uygun önlemler, yasal sağlık sigortaları tarafından teşvik edilebilir.

Tüm adımlar iyi planlanır, yönetilir ve kontrol edilirse İş yerinde sağlık yönetiminde başarı sağlanabilir. Bu amaçla, sağlık yönetimi sorumlularının önce sorunları ve ihtiyaçları detaylı bir şekilde analiz etmesi gerekir. Daha sonra ulaşılabilir hedefler ve somut önlemler tanımlanır. Uygulamaya konduktan sonra da, önlemlerin başarısı sürekli denetlenmelidir. Bu adımlar düzenli olarak tekrarlanır.

Bu şekilde iş yerinde sağlık yönetimi adım adım büyüyerek ilgili şirketin gereksinimlerine daha uygun bir şekilde uyarlanabilir.

İş yerinde sağlık yönetiminin içerdiği başlıca konular şunlardır:

• Sağlık odaklı kurum kültürü
• İş ve sağlık güvenliği
• Sağlık teşviki
• İnsan kaynakları yönetimi
• Personel gelişimi
• Organizasyonel gelişme
• Çalışanların katılımı
• Çalışan odaklı yöneticilik
• İş-yaşam dengesi
• Demografik değişim
• Çeşitlilik (çeşitliliğin teşviki)

İş yerinde sağlık yönetiminin başlatılmasına ilişkin ayrıntılı bilgiler, örneğin, Federal Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından 2002 yılında başlatılan Initiative Neue Qualität der Arbeit (Yeni İş Kalitesi Girişimi) kapsamındaki "psyGA" tarafından sağlanmaktadır.