Sinüs enfeksiyonu

Sinüs enfeksiyonunun teknik adı sinüzittir. Genelde paranazal sinüslerin mukoza zarına ek olarak, burnun mukoza zarı da iltihaplanır. Sonra rinosinüzitten bahsedilir. Rhino burun anlamına gelir ve sinüs boşluk anlamına gelir.

Sinüsler üst solunum yollarının bir parçasıdır. Burun boşluğuna bağlıdırlar ve kafatası kemiğindeki birkaç boşluktan oluşurlar. Bu boşluklar alına kadar uzanır ve üst çenenin dişlerine kadar iner. Paranazal sinüslerin mukoza zarı, burun ve boğazdan akan bir sıvı (salgı) oluşturur.

Sinüs enfeksiyonları durumunda, hekimler akut ve kronik formlar arasında ayrım yapar:

• Akut sinüs enfeksiyonu yılda birkaç kez ortaya çıkabilir. En geç birkaç hafta sonra kaybolur.
• Kronik formda, nazal mukoza zarları kalıcı olarak iltihaplıdır. Hastalık 3 aydan uzun sürerse doktorlar bu durumu kronik sinüs enfeksiyonu olarak tanımlar.

Tipik sinüs enfeksiyonu semptomları şunları içerir:

• Tıkalı burun
• Burundan solunum zorluğu
• Kısıtlı koku alma duyusu
• Yüze baskı yapan ağrı

Bazen ateş ve baş ağrısı da vardır.

Sinüzitte mukoza şişer ve sıvı toplanır. Bu, burun yollarını tıkar ve tıkalı burundan nefes almayı zorlaştırır. Sıvı (salgı) yeşilimsi veya sarımsı ise, bu patojenlerin yerleştiğini gösterir.

Semptomlar genellikle çene, alın veya göz çevresinde ve daha az sıklıkla dişlerde görülür. Öne eğilirseniz, rahatsızlıklar ve ayrıca tıkanıklık hissi genellikle daha da kötüleşir. Bu etki, örneğin yataktan kalkarken görülebilir.

Sinüs enfeksiyonu olan kişilerde genellikle koku alma duyusu bozulur.

Akut sinüs enfeksiyonu genellikle grip veya soğuk algınlığının sonucudur. Soğuk algınlığına genellikle virüsler, daha az sıklıkla bakteriler neden olur. Virüslerin neden olduğu bir enfeksiyondan sonra bakteriler de kolonize olabilir.

Virüsler veya bakteriler tarafından enfekte olduğunda mukoza zarları şişer ve sıvı daha az boşalır. Salgı yoğunlaşır ve boşluklar sert, genellikle sarımsı-yeşilimsi mukusla dolar.

Kronik sinüzitin nedeni genellikle belirsizliğini korur. Örneğin alerjik burun akıntısı, astım, septum deviasyonu gibi sorunlar yaşayan kişilerde daha sık görülür. Asetilsalisilik asit (ASA) intoleransı olan kişilerin bu etken maddeyi alması da hastalığı tetikleyebilir. Örneğin, ilaç aldığı için bağışıklık sistemi zayıf olan kişilerin de kronik sinüzit riski artabilir. Kimyasallar veya sigara dumanı gibi çevresel faktörler de rol oynayabilir.

Akut sinüs enfeksiyonu genellikle 1 ila 2 hafta içinde herhangi bir sonuç olmaksızın iyileşir. Enflamasyon 3 aydan uzun sürerse kronik sinüzit olarak adlandırılır. Kronik sinüzit, nazal poliplere neden olabilir. Bunlar, burundan nefes almayı ve koku alma duyusunu bozan mukoza zarı çıkıntılarıdır.

Çok nadir durumlarda, sinüs enfeksiyonları beyin veya gözler gibi komşu bölgelere yayılabilir. Yüksek ateş, göz çevresinde şişlik veya ciltte iltihaplı kızarıklık gelişebilir. Şiddetli yüz ağrısı, ışığa duyarlılık ve boyun tutulması da olası belirtilerdir. Bu tür semptomlar ortaya çıkarsa, derhal bir hekime danışılmalıdır.

Sinüs enfeksiyonunu teşhis etmek için doktor önce burundan nefes almada zorluk veya koku alma bozuklukları gibi semptomları soracaktır. Tipik ağrının devam edip etmediğini kontrol etmek için yüze hafifçe vurulur ve basınç uygulanır.

Daha sonra çeşitli muayene seçenekleri vardır. Örneğin hekim, burnun içini incelemek için endoskop denilen cihazı kullanabilir. Bu, burun içine sokulan küçük bir lambası olan boru şeklinde bir cihazdır. Bu, hekimin mukoza zarının şişip şişmediğini ve burun salgılarının ne renk olduğunu görmesini sağlar. İstisnai durumlarda, bir sonda ile salgıdan bir örnek alınır ve daha sonra patojenler için laboratuvarda incelenir.

Teşhis hala net değilse veya komplikasyon belirtileri varsa örneğin bilgisayarlı tomografi (BT) veya ultrason muayenesi ile burnun içinin resimleri de çekilebilir.

Sinüs enfeksiyonuna virüslerin mi yoksa bakterilerin mi neden olduğunu belirlemek genellikle gereksizdir. Akut inflamasyon durumunda, bunun tedavi üzerinde çok az etkisi vardır.

Kronik sinüs enfeksiyonları için alerji testi faydalı olabilir. Çünkü sıklıkla kronik sinüs enfeksiyonu ile birlikte alerji meydana gelir. 

Kortizon içeren burun spreyleri sinüzit semptomlarını hafifletebilir. Dekonjestan burun spreyleri akut sinüzite en fazla kısa süreliğine yardımcı olur ve sadece birkaç gün kullanılmalıdır. Kronik sinüzit için önerilmez. Bazı kişilerin burnunu durulamasına veya nefes almasına yardımcı olur. Bazen antibiyotik de yararlı olabilir.

Nazal polipli kronik sinüzitte antienflamatuar antikorlar (biyolojik ilaçlar) da kullanılabilir. 

Kronik iltihaplar geçiren bazı kişiler sinüsteki dar yerlerin genişletildiği ve nazal poliplerin alındığı bir ameliyat yaptırmayı da tercih edebilir. Diğer tedaviler durumu yeterince iyileştiremediğinde bu tür ameliyatlar değerlendirilebilir.

Paranazal sinüslerdeki iltihap önleyici ilaçlar hakkında daha ayrıntılı bilgileri gesundheitsinformation.de adresinde bulabilirsiniz.