Tırnak mantarı

Tırnak mantarının nedeni genellikle cilt mantarları ile oluşan bir enfeksiyondur: mantar sporları genellikle ayak tırnağına, daha nadiren de el tırnağına yerleşir. Etkilenen tırnaklar zamanla çatlar ve kırılgan hale gelir, sarımsı kahverengiye döner.

Bir tırnak mantarı, beyazımsı-sarımsı ila kahverengimsi renkli tırnaklardan tanınır. Genellikle tırnaklar kalınlaşır, çatlak - kırılgan hale gelir ve deforme olur. Bir süre sonra tırnağın etkilenen kısmı tırnak yatağından ayrılabilir. Ayrıca tırnaklar acıyabilir.

Tırnak mantarı genellikle ayak başparmaklarının tırnaklarını etkiler - ve onların da genellikle üst ve yan kenarlarını. Daha nadiren, enfeksiyonun odağı tırnak kökündedir. Bu, örneğin diyabet gibi bir hastalığın sonucu olarak, ciddi şekilde zayıflamış bir bağışıklık sistemine sahip kişilerde daha olasıdır.

Tırnak mantarı enfeksiyonunun nedeni genellikle cilt mantarıdır, ancak bazen küf veya maya da olabilir. Diğerlerinin tırnaklarda meydana gelme olasılığı daha yüksektir. Tırnak ve ayak mantarı sıklıkla aynı anda ortaya çıkar. Tırnak mantarının genellikle ayak mantarının bir sonucu olarak ortaya çıktığına inanılmaktadır. 

Tırnak mantarına nelerin zemin hazırladığı henüz bilinmemektedir. Bununla birlikte, genel olarak, aşağıdaki faktörlerin enfeksiyona yol açtığı kabul edilir:

• Daha önceden bulunan ayak mantarı
• Yüzme havuzlarına veya saunalara sık ziyaretler 
• Tırnak yaralanmaları
• Çok sıkı ayakkabılar
• Sedef hastalığı gibi bazı cilt rahatsızlıkları
• Örneğin diyabet veya periferik arter hastalığının (PAH) neden olduğu bacaklardaki dolaşım bozuklukları 
• Hastalık nedeniyle veya bağışıklık sisteminin fonksiyonlarını baskılayan ilaçların (bağışıklık baskılayıcılar olarak adlandırılır) alınmasının bir sonucu olarak zayıflamış bir bağışıklık sistemi
• Tırnak mantarının ailede yaygın olması

Ellerdeki tırnak mantarı, çoğunlukla elleri sık sık ıslanan insanları etkiler - örneğin temizlik personeli. 

Nüfusun yüzde 3 ila 12'inde tırnak mantarı olduğu tahmin edilmektedir. Yaşlı insanlar genç insanlardan daha sık etkilenir.

Genel sağlığı iyi olan insanlar için tırnak mantarı zararsızdır. Ancak nadiren kendiliğinden kaybolur. Tedavi olmadan tırnağın bir bölgesiyle sınırlı kalabilir veya yayılabilir. Bunun ne sıklıkla olduğu bilinmemektedir.

Diyabet veya zayıflamış bir bağışıklık sistemi durumunda, tırnak mantarı çevredeki cilt bölgelerinin bakteriyel enfeksiyonunu teşvik edebilir. Ayrıca tırnak kalınlaşır ve ağrırsa yürüme sorunları ortaya çıkabilir.

Tırnak mantarının sıklıkla ayak mantarı enfeksiyonu sonucu geliştiğine inanılmaktadır. Ayak mantarına karşı koruma sağlayan şey, bu nedenle tırnak mantarını önlemeye de yardımcı olabilir. Mantarlar nemli bir ortamda özellikle iyi büyüdüğünden, ayaklarınızın kuru olduğundan emin olmak özellikle önemlidir.

Şunlara dikkat edilmelidir:

• Duştan, banyodan veya yüzdükten sonra ayaklarınızı dikkatlice kurulayın ve ideal olarak fön ile kurutun.
• Ayaklar için yeterli alan sunan havadar ayakkabılar giyin.
• Ara sıra ayakkabılarınızı çıkarın.
• Ortak duşlarda, yüzme havuzlarında veya saunayı ziyaret ederken banyo terliği giyin.
• Ayakkabı ve havluları başkalarıyla paylaşmayın.
• Çorap, nevresim ve havluları en az 60 derecede yıkayın.

Sadece nemli ayaklar değil, aynı zamanda tırnak yaralanmaları da tırnak mantarını teşvik edebilir. Özellikle ayaklar yürüyüş veya koşu gibi uzun süreli strese maruz kaldığında, tam oturan, çok sıkı olmayan ayakkabılar ve özel spor veya yürüyüş çorapları basınç yüküne karşı korumaya yardımcı olur.

Tırnaklarda mantar enfeksiyonu ilk bakışta her zaman fark edilemez: Örneğin, tırnaklardaki sedef hastalığı tırnak mantarına çok benzeyebilir. Tırnak mantarından şüpheleniliyorsa, dermatologlar etkilenen tırnaktan bir örnek alır ve bir laboratuvarda mikroskop altında incelenmesini sağlar.

Bu amaçla kazınan doku özel bir boya ile renklendirilir. Ancak patojenin kesin tipini belirleyebilmek için laboratuvarda bir mantar kültürü oluşturulmalıdır. Bu yaklaşık üç hafta sürer. Tırnak dokusunun daha detaylı incelenmesi gibi diğer laboratuvar testleri de daha az sıklıkla yapılır.

Tırnak mantarı enfeksiyonu özellikle ayak tırnaklarında inatçıdır, çünkü ayak tırnakları el tırnaklarından çok daha yavaş büyür.

Bu nedenle tedavi sabır gerektirir: Tedavinin görünür hale gelmesi bazen birkaç ay sürebilir. Bununla birlikte, sabır ve tam tedavi genellikle faydalıdır: Daha sonra tırnak sağlıklı bir şekilde büyürken, tırnağın mantardan etkilenen kısmı uzayarak atılır. Hedefe yönelik tedavi ayrıca tırnağın kalınlaşmasını ve enfeksiyonun yayılmasını da önleyebilir.

Tırnak mantarı özel renksiz bir çözeltiyle dışarıdan tedavi edilebilir. Bu tür çözeltiler eczanelerde reçetesiz olarak mevcuttur. Bu tür çözeltiler genellikle amorolfin veya siklopiroks aktif bileşenlerinden birini içerir. Bu aktif bileşenler, mantarın büyümesini engeller veya öldürür. Düzenli ve tutarlı kullanım önemlidir.

Bu çözeltilerin yanı sıra tırnak mantarı tedavisi için özel setler de mevcuttur. Enfekte olan tırnak bölgesi önce üre içerikli bir kremle yumuşatılır ve ardından spatula ile çıkarılır. Alttaki cilt daha sonra birkaç hafta bifonazol etkin maddesini içeren bir kremle tedavi edilmelidir.

Çözeltiler ve merhemler ile bu tamamen harici tedaviler sadece belirli bir dereceye kadar etkilidir. Tırnak mantarından tamamen kurtulmak için ek olarak tabletlerle de tedavi mümkündür. Bunun için reçete edilen ilaçlar genellikle itrakonazol veya terbinafin içerir. Bir doktorun hangi ilacı reçete edeceği, diğer şeylerin yanı sıra hangi mantarın tırnağa saldırdığına bağlıdır.

Bazen tırnak mantarını tedavi etmek için çay ağacı yağı veya sirke gibi evde yapılan tedaviler önerilir. Bu ve diğer ilaçların tırnak mantarına karşı iyi gelip gelmediği henüz çalışmalarla test edilmemiştir.

Tırnak mantarının nasıl tedavi edileceği hakkında ayrıntılı bilgiye gesundheitsinformation.de sitesinden erişebilirsiniz.