İklim değişikliği ve polen: Alerji neden artıyor?

Alerjiler, kişinin kendi bağışıklık sistemi, örneğin uçan polenler gibi aslında zararsız maddelere aşırı hassas tepki verdiğinde ortaya çıkar.

Polen kaynaklı alerjinin tipik semptomları hapşırma, burun akıntısı, tahriş olmuş bir boğaz veya kırmızı, kaşıntılı gözlerdir. Halk dilinde genellikle "saman nezlesi" olarak adlandırılır. Doktorlar ise alerjik burun akıntısını "alerjik rinit" olarak adlandırıyor. Almanya'da yetişkinlerin yaklaşık yüzde 15'inde saman nezlesi var.

Ek olarak, kronik solunum yolu hastalığı bronşiyal astım bitki polenine karşı alerjik bir reaksiyon tarafından da tetiklenebilir. Bu durumda bir alerjik astımdan söz edilir. Saman nezlesinin aksine semptomlar - özellikle nefes darlığı ve hırıltılı nefes - atak gibi görünür.

İklim değişikliği Almanya'da da uzun süredir hissediliyor: Diğer şeylerin yanı sıra, fırtınalar veya sıcak yazlar gibi daha sık görülen aşırı hava koşulları ve yavaş yavaş yükselen ortalama sıcaklıklar ile kendini gösteriyor. Alman Meteoroloji Servisi'ne göre, 1880'den bu yana en sıcak beş yıl, yalnızca yakın zamanda ve hemen art arda gerçekleşti: 2015'ten 2019'a. Bazı insanlar daha uzun yazları sabırsızlıkla beklerken, diğerleri giderek artan bir şekilde sıcaklığa bağlı sağlık sorunlarıyla, özellikle de kalp ve dolaşım şikayetleriyle uğraşıyor.

Ancak Almanya ve Avrupa'daki bu iklim değişiklikleri bitkileri, çiçeklenme zamanlarını ve ortaya çıkan polen sayısını nasıl etkiler? Ve bunun polen kaynaklı alerjisi olan kişiler için ne gibi sonuçları olabilir?

Basitçe söylemek gerekirse, daha yüksek sıcaklıklar mevsimlerde de bir değişime ve kaymaya neden olur: sonbahar ve kış, ortalama sıcaklıklarına göre daha ılıman hale gelir. İlkbahar ve yaz daha sıcak olur ve uzar. Bitkilerin çiçeklenme süreleri daha erken başlar ve daha uzun sürer.

Genel olarak, çiçeklenme süreleri ve onunla birlikte polen uçuş süreleri daha uzundur. Ayrıca, sıcaklık artışıyla birlikte, daha önce Almanya'ya özgü olmayan bitki türleri de yerleşir. Alerjenlere, yani polenin alerjiye neden olan etkisine gelince, burada öncelikle ambrosia artemisiifolia örnek olarak verilebilir. Kara pelin otu yapraklı kazayağı olarak da bilinen bu ambrosia cinsi özellikle güçlü bir alerji tetikleyicidir. Aslen Kuzey Amerika'dan, küreselleşen ticaretin bir sonucu olarak Avrupa'ya geldi.

Atmosferdeki karbondioksit (CO₂) artışı, artan polen oluşumu için başka bir faktör olarak tartışılmaktadır, çünkü karbondioksit bazı bitkilerin polen üretimini artırabilir. Bu, evlerden, endüstriden ve trafikten kaynaklanan CO₂emisyonlarının yalnızca küresel ısınmadan sorumlu olmayacağı anlamına gelir. Ayrıca polen kaynaklı solunum yolu hastalıklarında bir artışı teşvik edebilir.

Artan polen yükü, mevcut alerjileri şiddetlendirebilir ve akut semptom fazlarını uzatabilir.

İklim değişikliği polen kirliliğini birkaç düzeyde teşvik ediyor:

• Polen uçuşu birçok bitkide daha erken başlar.
• Mevsimsel polen uçuş süresi daha uzundur.
• Birçok bitkinin polen üretimi artıyor.
• Yakup otu gibi bazı yüksek alerji potansiyeli olan bitki türleri yerli hale gelir.

Artan polen yüküne ek olarak, iklim değişikliğinin solunum hastalıklarını destekleyebilecek veya şiddetlendirebilecek başka sonuçları da vardır:

• Daha sık sıcaklık dalgaları ve daha yüksek sıcaklıklara maruz kalma: Bu nedenle, kronik solunum yolu hastalıkları daha ağır seyredebilir.
• Sel ile birlikte şiddetli yağış: Bu, havayı daha nemli hale getirir ve kronik solunum yolu hastalıkları şiddetlenebilir.
• Fırtına gibi daha sık görülen aşırı hava olayları: Burada polen uçuşu üzerindeki ani etkilerin astım ataklarını da teşvik edebileceğine dair kanıtlar var.

Polen kaynaklı alerjisi olan kişilerin artan polen uçuşuna bireysel olarak tepki verme ve semptomları azaltma seçenekleri vardır:

• Havada özellikle yüksek düzeyde polen varsa, mümkün olduğunca açık hava etkinliklerinden kaçınılmalıdır.
• Çok fazla polen olduğunda pencereleri kapalı tutmak mantıklıdır. Polen tahmini yardımıyla polen sayısı düşük olduğunda havalandırmak daha iyidir.
• Tedaviyi yapan doktor alerji için ilaç tedavisini başlatabilir ve gerekirse ayarlayabilir.
• Belirli koşullar altında, hedefe yönelik immünoterapi (duyarsızlaştırma) alerjik reaksiyonu zayıflatabilir veya hatta ortadan kaldırabilir.

Faaliyetleri mevcut polen yüküne adapte edebilmek için Alman Polen Bilgi Servisi Vakfı'nın (PID) çeşitli teklifleri bulunmaktadır. Örneğin, polen sayımı için günlük ve haftalık tahminler PID web sitesinde mevcuttur.

allergieinformationsdienst.de web sitesinde alerjilerin geniş konusu hakkında daha ayrıntılı bilgi bulabilirsiniz.